Help, we hebben handjes nodig!

Gisteravond was er een B2B event georganiseerd door de Gemeente Sluis en de Rabobank. Het thema dit jaar was de arbeidsmarkt in onze gemeente. De discussie spitste zich vooral toe op het schrijnend tekort aan horecapersoneel. Maar niet alleen in de horeca zijn er handjes nodig, ook de zorg in de streek kampt met personeelstekorten en meerdere branches hebben de grootste moeite vacatures in te vullen.

De hardheid van de grens
In februari 2011 schreef ik al eens een posting over de hardheid van de grens en de daaruit voortvloeiende problemen voor de arbeidsmarkt in krimpgebieden.
Gisteravond moest ik constateren dat ruim 6 jaar later we eigenlijk nog geen stap verder zijn en de toen al geschetste scenario’s nu pas lijken door te dringen. Horeca-ondernemers hebben steeds meer moeite vacatures in te vullen. Met de stelling ‘het structurele personeelstekort is een bedreiging voor het voortbestaan van de toeristische sector in Zeeuws Vlaanderen’  was de meerderheid van de zaal het eens.
En dat vond ik best wel schrikken.
Ook met de stelling ‘ondernemers zijn niet creatief genoeg om hun vacatures op te vullen’ bleek de meerderheid het eens.
Het ging hier om een zaal ondernemers, vinden die ondernemers dan dat ze zelf niet creatief genoeg zijn of hebben ze het dan over andere ondernemers? Deze stelling en de mening van de meerderheid van de zaal riepen bij mij vooral meer vragen op.

Debat
Vanaf de zijlijn van de horecabranche maar direct vanuit mijn eigen Zeeuws-Vlaamse werkelijkheid wil ik graag een aantal zaken bijdragen aan het debat dat nu eindelijk gestart lijkt.

Gastheerschap en beleving
Horeca is een prachtig vak. De afgelopen jaren worden we overspoeld door kookprogramma’s op TV, Chefkoks (ja vooral uit onze Bourgondische streek) zijn de nieuwe helden, ze worden vereerd als wereldsterren en op voetstukken geplaatst. Geweldig en een prachtige PR voor onze streek, maar ondertussen krijgt bedienend personeel niet de waardering die ze verdienen.
Bedienend personeel zijn de gastheren en gastvrouwen van onze streek. Er kan nog zoiets lekkers of bijzonders op je bord liggen, als dat met een chagrijnige kop bij je op tafel wordt gekwakt heeft de gast een slechte ervaring. Het zijn de mensen ‘voor’ die zorgen voor de ultieme beleving. Het gevoel dat de gast zich welkom voelt en in de watten gelegd wordt.
Dat is een vak, en een vak is veel meer dan een vakantie- of studentenbaantje. Waarom wordt er in ons land vaak neergekeken op een baan in de horeca?
Moeten we niet met zijn allen werken aan een beter imago van de Horeca in het algemeen? Hoe krijgen we dat fantastische vak meer ‘sexy’?

Waardering
De waardering van personeel zit hem niet alleen in een salaris, onderzoeken hebben al vaker uitgewezen dat secundaire arbeidsvoorwaarden voor veel mensen veel belangrijker zijn dan de hoogte van het salaris.
Ik hoorde gisteren geklaag over het ‘wegkopen’ van personeel. Dat wegkopen van personeel gebeurde 30 jaar geleden ook al, het is de wet van vraag en aanbod. Als ik echter mensen spreek die soms na een jarenlang dienstverband toch switchen naar een ander horecabedrijf doen ze dat tegenwoordig niet meer voor (alleen) salaris. Ze kiezen voornamelijk voor betere arbeidsvoorwaarden, de mogelijkheid ook nog een sociaal en privé-leven naast het werk te onderhouden.
Ook ik werkte vroeger jarenlang in de horeca. Ook ik draaide in het hoogseizoen wel weken van 60 en uitzonderlijk zelfs 72 uur, uren die ik dan in de winter terug kreeg.
Dat is echter anno 2017 niet meer geaccepteerd. Je zult dus meer mensen nodig hebben in het hoogseizoen. Vaste krachten, aangevuld met seizoenwerkers die zich ook gewaardeerd voelen.
Ik werkte elk weekend. Dat doe ik overigens nog steeds, maar dat is wel mijn eigen keuze. Die keuze wil ook horecapersoneel. In de retail krijgen werknemers extra betaald als ze op zaterdag of zondag werken, trek dat gelijk. Iemand die meer wil verdienen zal graag elk weekend werken, iemand die dat niet wil kan bijvoorbeeld om het weekend vrij krijgen.

Ouderen
50plussers, haal je er als ondernemer je neus voor op of zie je ze als een meerwaarde voor je bedrijf? Er zijn heel veel 50plussers (en ik hoorde gisteren ook positieve voorbeelden over 60 en 70plussers) die een visitekaartje voor je bedrijf en Zeeuws-Vlaanderen kunnen zijn. Je kunt echter niet van ze verwachten dat ze zich net zo gedragen als jonge honden. Ze worden gezien als plichtsgetrouw en meedenkend.

Woonmarkt
Er zijn al enige jaren initiatieven van uitzendbureaus die ook slaapplaatsen aanbieden voor seizoenwerkers. Er is in onze streek wel een tekort aan goedkope huurwoningen. Alles wat gebouwd wordt is hoger segment en de recreatiewoningen brengen een stuk meer op als ze aan recreanten verhuurd worden dan aan de werknemers.
In studentensteden verhuren mensen wiens kinderen inmiddels het huis verlaten hebben kamers aan studenten. Is er wel eens een inventarisatie gemaakt of er bereidheid is onder de Zeeuws-Vlaamse bevolking kamers te verhuren? Weer jeugd in huis nemen of het inzetten van gastgezinnen versnellen ook de ‘integratie’ in de Zeeuws-Vlaamse samenleving en dat vergroot de kans dat tijdelijke inwoners ook willen blijven.

Onderwijs
Sluit het aanbod van het Zeeuwse onderwijs wel voldoende aan bij de behoefte op de arbeidsmarkt? Marketing- en communicatie is een populaire studierichting maar kent weinig vacatures. Ik hoorde gisteravond een pleidooi om meer bedrijven naar de streek te halen om aan te sluiten bij het aanbod van beschikbare mensen, dat lijkt mij persoonlijk niet echt een haalbare zaak, deze studierichting is in het hele land (lees: ook de randstad) populair en bedrijven elders in het land krijgen die vacatures dan doorgaans ook eenvoudig gevuld. Wat hebben wij als streek bedrijven te bieden om ze te verleiden zich hier te vestigen?
Roompot werkt inmiddels met een Roompot Academy, Van der Valk heeft al jarenlang een eigen opleidingsplatform. Ik hoorde gisteren wat gemopper over de samenwerking van Roompot met Zeeuwse onderwijsinstellingen, dat zou voor de hele branche beschikbaar moeten zijn.
Ik weet niet wat Roompot of Van der Valk investeren in dat onderwijs, maar vraag me wel af hoeveel de Zeeuws-Vlaamse horeca bereid is te investeren. Roompot en Van der Valk zijn beiden grote spelers op de leisuremarkt die de meerwaarde van goed vakonderwijs onderkennen en daar financiële middelen voor vrijmaken. Dat kan een bundeling van kleinere horeca- en recreatiebedrijven samen ook bewerkstelligen. Stop met Calimero-denken en zoek de aansluiting, probeer te leren van de initiatieven van Roompot en Van der Valk. Je hoeft zelf het wiel echt niet opnieuw uit te vinden en misschien zijn er wel beschikbare subsidiepotten die kunnen helpen.
Succes staat of valt bij de bereidheid tot investeren in de toekomst, de toekomst van je bedrijf en de toekomst van de gastvrijheid in West-Zeeuws Vlaanderen.

Grensarbeid
Nog steeds zijn er veel administratieve obstakels die een rem zetten op de noeste pogingen vacatures op te vullen met mensen van net over de grens. Dit geldt niet alleen voor horeca-functies maar ook voor die in de zorg. In België betaal je bijvoorbeeld voor je ziektekosten als je er woont, in Nederland als je er werkt, een Belgische werknemer in Nederland, die nog in België woont, betaalt dus dubbel en maakt maar in één land gebruik van die zorg. Probeer dit probleem hoger op Haagse en Brusselse agenda’s te krijgen, regelgeving is star en stug maar waarom kunnen we niet een ‘pilot’ bewerkstelligen waarbij voor een afgebakend gebied (Zeeuws Vlaanderen zou daar een prachtige lokatie voor zijn) alle beklemmende regels in kaart gebracht en gladgestreken worden om dan na een paar jaar te evalueren wat dat de arbeidsmarkt heeft gebracht?

Weg van Jou
We wonen met zijn allen in een prachtig gastvrij stukje Nederland. Ik denk niet dat de toeristische sector bedreigd wordt, ik denk wel dat we met zijn allen moeten investeren in een succesvolle toekomst voor de streek en al die mooie prachtige bedrijven die zorgen voor dat gastvrije imago.
Deze week kwam de film ‘Weg van Jou’ uit, een prachtige romantische komedie, een feel-goodfilm, ook al werden wij Zeeuws-Vlamingen wel af en toe als imbecielen neergezet.
In die film speelden acteurs de hoofdrol, wij met zijn allen spelen elke dag prachtige scènes in datzelfde bijzondere decor. Elke dag weer opnieuw mogen we mensen ‘van buiten’ verwonderen, in de watten leggen en een beleving bieden.
Dat deden we gisteren, dat doen we morgen en blijven we met zijn allen vast ook in de toekomst doen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *